Ekmek Bizi Aptallaştırıyor Mu? Gluten’in beyine kan akışını sınırladığı bulundu

Taze makarna, ekmek ya da sabah sabah sıcacık bir simit gibisi yoktur. Özellikle şu güzel Ramazan Ayının olmazsa olması sıcacık pide; hem de yumurtalı… “İftar gelse” diye sabırsızlanıyorsunuz ama beyninizi en iyi şekilde tutmak istiyorsanız, sevgili, yapışkan Glutene “güle güle” deme zamanı gelmiş olabilir. Onlarca yıl süren araştırmalar, glutenin beyin sağlığı üzerinde bir dizi olumsuz etkiye sahip olabileceğini gösteriyor ve yeni çalışmalar, proteinin beyine kan akışını gerçekten engellediğini gösteriyor.

Gluten aslında bir tahıl proteini. Yoğurma esnasında gliadin ve glutenin isimli proteinlerin birleşmesi sonucu oluşuyor ve hamura elastikiyet kazandırıyor. Ekmek mayalanırken kabarmasını sağlayan o kulak memesi kıvamı işte bu protein tarafından yapılır.

Ünlü yazar Soner Yalçın’ın Saklı Seçilmişler isimli kitabında anlattığı gibi değil aslında, süt gibi ürünlerde glüten yoktur. Gazeteci yazar Yalçın, kitabı basmadan evvel bir Gıda Mühendisi’ne danışmış olsaydı şuanda onunla dalga geçmiyor olurdu.

Her ne kadar tarım devrimi on binlerce yıl önce gerçekleşmiş olsa da, bu araştırmanın evrimsel sürece ters düştüğü genel kanı olsa da Biz, konumuza dönelim…

Glutence zengin bir yemekten sonra rehavet çöküyorsa ve kendinizi dış dünyadan kopmuş gibi hissediyorsanız “Brain Fod” adı verilen beyin durgunluğuna kapılmış olabilirsiniz. İşte araştırmacılar bu noktadan yola çıkmakta. Hali hazırda Glutenin çölyak hastalığı veya glüten duyarlılığı olan kişilerde olumsuz etkileri olabileceği iyi bilinmektedir, ancak glutenin hassas olmayan kişilerde sağlık üzerinde olumsuz etkilere yol açabileceği oldukça şaşırtıcıdır.


Beyindeki glüten
Green Med Info kurucusu Sayer Ji, 60 yıllık bir araştırma birikiminden sonra şizofreni başlangıcının da glüten ile bağlantılı olduğu kanısında. Ji, 1954’te, glütensiz bir diyeti takip etmenin şizofreni vakalarını yönetmek veya tamamen çözmek için etkili bir strateji olduğunu söylemekte.

O zamandan beri, glutenin beyin etkileri üzerine yapılan araştırmaların çoğu, glüten ve bağırsak-beyin ekseni arasındaki ilişkiye odaklanmıştır. Ancak, Ji’nin bildirdiği gibi, başka bir olası nedene işaret eden bir araştırmalar daha var: Gluten beyne giden kan akışını keser.

Ji’nin araştırmasına göre, glutenin beyin kan akışını etkilediğine dair kanıtlar ilk olarak 1997 tarihli bir çalışmada ortaya çıkmıştı. Çalışmada “şizofreni bozukluğu” tanısı olan 33 yaşında bir hasta, diyare ve kilo kaybı dahil olmak üzere gluten intoleransı semptomları gösterdi. Hastanın ayrıca, ön kortekse kan akışının düştüğünü tespit eden bir beyin taraması yapıldı.

Bu durumlara istinaden Ji, “ Glutensiz bir diyet, yalnızca bağırsak hasarının ve otoantikorların normalleşmesine değil, aynı zamanda frontal kortekse(beynin karar, bellek, duygu ve durum gibi etkinliklerinin gerçekleşmesinden sorumlu kısmı) kan akışının geri dönüşüne ve şizofreni semptomlarının çözülmesine yol açtı ” dedi.

2004’te daha derinlemesine bir takip çalışması yapıldı. İtalyan araştırmacılar, bir yıl boyunca glutensiz diyet uygulayan 15 çölyak hastası, tedavi edilmeyen 15 çölyak hastası ve çölyaksız 24 sağlıklı gönüllü üzerinde çalıştılar. Bu İkinci çalışmayla yine glutensiz bir diyetin ardından çölyak alerjisi olan kişilerin beyindeki kan akışının artırdığı bulundu.

“Buğday tüketimi, henüz bilinmeyen bir mekanizma aracılığıyla, duyarlı bireylerde beyine kan akışını engeller ve sonuç olarak beynin yürütme işlevlerini bozarsa, ondan uzak durulması, makul bir ihtiyati davranış olarak kabul edilmelidir. Ahlak, biliş ve sosyal sorumluluk ile ilgili bu kritik işlevleri korumak istiyoruz, ”diyor Ji.





Glutenim diğer potansiyel tehlikeleri

Gluten, özellikle beyne gelince, çok çeşitli hastalık etkilerine bağlandı. Ji’nin son makalesinde açıklanan beyine kan akışında gözle görülür bir azalma, yanlışlıkla gluteni tüketen hassas bireylerin tarif ettiği semptomlarla mükemmel şekilde uyuşuyor gibi görünüyor. Brain Fog olarak bahsettiğimiz durumda, konsantrasyon güçlüğü ve migren baş ağrıları, hastaların tarif ettiği bazı semptomlardır – ve bu semptomların beyne giden kan akışındaki bir düşüşle de ilişkili olup olmadığını merak konusudur.

Uykusuzluk, anksiyete ve depresyon da gluten duyarlılığı veya çölyak hastalığı olan hastalarda yaygın olarak bildirilen belirtilerdir. Ancak gluten aynı zamanda hoşgörüsüzlük gibi farklı etkilerin de müsebbibi olabilir. Bu yan etkilerin birçoğu asla gerçek nedenlerine atfedilemez. Gluten tüm sorunlarınızın nedeni olmayabilir, belki de öyledir… Yani glüten henüz bir düşman değildir ama mevcut araştırmalar ışığında tüketimini de sınırlandırmakta fayda vardır!…




Gluten Hangi Gıdalarda Var Nasıl anlaşılır

Gluten, gıdanın yapısal özelliklerine katkıda bulunan bir proteindir. Gluten genellikle tahıllardan; buğday, arpa, çavdar ve tritikalede bulunur. Ancak, glüten beklenmedik yerlerde bulunabilir. Aperatif yiyeceklerden çorbalara ve işlenmiş etlere kadar her şeyde glüten bulunabilir.

Türk Gıda Kodeksi Etiketleme ve Tüketici Bilgilendirme Yönetmeliği uyarınca Gluten bir allerjen maddedir ve gıdalarda bulunması durumunda belirtilmesi şarttır. Gıdaların etiketlerinde alerjen uyarısı muhakkak olmalıdır.




Kaynak
GreenMedInfo.com
Celiac.org
VeryWellHealth.com