Güney Avrupa’da Zeytin Ağaçları Risk Altında

Zeytin Ağaçları için “Çok Ciddi Tehdit” olarak tanımlanan ölümcül bir hastalıktan dolayı Avrupa’nın güneyinde bulunan zeytinlikler risk altında.

Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA) zeytin ağaçlarında oluşan bu ölümcül hastalığın sebebinin bir virüs olduğunu tespit etti. EFSA; bir bilgisayar modellemesi ile yayılmasını takip ediyor. Ancak henüz bitkilerde bu virüs için önlem söz konusu değil.

Xylella adı verilen bu virüs için uzmanlar; “Dünya Çapında en tehlikeli patojenlerden biri” olarak addedilmektedir. İlk olarak 2013 yılında İtalya’da ortaya çıkan virüs, günümüze değin güney Avrupa’da bir çok ülkeye yayıldı.

Zeytin Öldürücü İspanyada

Salford Üniversitesinden Dr.Stephen Parnell, Xytella Fastidiosa virüsü risk değerlendirme üzerine EFSA tarafından kurulan çalışma kurulunun başkanlığını yürütmekte. Parnell; “Xytella’nın bu denli yayılmasının sebebi, sessiz sedasız kalmasından ileri geliyor. Konak bulduğu bir zeytin ağacında 1 seneden fazla hiç bir belirti göstermeden gizli kalabiliyor.” dedi.

Xytella, bir kez bulaştıktan sonra, çözümünün henüz olmadığını bildiren EFSA risk ekibi, gerekli çözümlerin saptanması ve tasarlanmasının zaman alacağı kanaatinde. Şimdilik çözüm; mevcut hastalıksız olan zeytin ağaçlarını bu virüsten korumak.

Yayılmayı ortadan kaldıracak önlemler aranıyor
Xytella isimli virüsün yayılmasında en büyük etken yabani otlar; çünkü bu virüs bu yabani otları konak olarak kullanabiliyor. Araştırmacılar bu noktada özel bir bahçe tasarlayıp, yayılmayı bu bahçede izlemeyi planlıyorlar.

Uzun yıllar Güney Avrupa Zeytin ağaçlarında etken bu virüs için elde edilmiş mevcut veriler de bu araştırmada kullanılacak ve araştırmanın temelini oluşturacak.



Virüsün Kontrolü

Parnell ve ekibi virüsün yayılma şeklini tespit etmek için peyzaj/bahçe modülünde bir simülasyon oluşturacaklar ve bu bahçede özellikle enfekte edilmiş ağaçları takip edecekler.
Virüs, bitkinin suyu ve besin maddelerini taşımak için kullandığı damarları istila ediyor ve yapraklarda başlayan solmayla semptomlarını göstermeye başlıyor. Susuz kalarak kavrulan bitki sonunda canlılığını yitiriyor.

Virüsün kontrolü ile Dünya Zeytinyağı üretiminin %73’ünün gerçekleştiği topraklarda 2015 yılında da gerçekleşmiş olan fiyat artışlarının önüne geçilmesi hedefleniyor. Savunma projesi İlk etapta AB tarafından 5 milyon Pound finanse edilecek.

Zeytinyağının ne kadar önemli olduğunu belirten yazımızı okumayı da ihmal etmeyin!.Yüzyılın Starı Zeytinyağ! (Elif Yılmaz Yazdı)

Kaynak: BBC