Titanyum Dioksit Nedir? (E 171)

Titanyum Dioksit (E171) 900’ü aşkın gıda grubunda karşımıza çıkıyor. En önemli özelliği beyazlatıcı… Aslında bir foto katalizör. Yani, en temel özelliği ışık kaynağını tüketiciyi yanıltacak şekilde yansıtması. Eklenildiği ürünü olduğundan fazla beyaz gösteriyor. Özellikle beyazlatıcı detarjanlarda kullanılıyor ve bu ajan: son dönemde yapılan bir araştırmaya göre bağışık sistemimizi tehdit ediyor ve kanserojen etkileri var!

Son zamanlarda yapılan bir çalışma , gıdalarda ve ilaçlarda bulunan bir katkı maddesi olan titanyum dioksitin (TiO 2 ) gizli tehlikelerini ortaya çıkardı .Syndey Üniversitesi  Avustralya (USYD) liderliğinde bir çok üniversiteden oluşan araştırma ekibi TiO 2 araştırdı ve 900’ün üzerinde gıda ürünlerinde kullanılan bu ajanın insan sağlığını olumsuz etkileyebileceğini ortaya koydu.

USYD’de profesör ve Nutiers’te Frontiers in Nutrition dergisinde yer alan araştırmanın ortak yazarı Wojciech Chrzanowski  “ Yemeklerde titanyum dioksit kullanmak için bir neden olsaydı ‘Tamam, düşünelim’ derdim, ama nedeni nedir? Tamamen [estetik] ” diyerek konuyu oldukça net bir şekilde özetlemiş durumda.

Chrzanowski ve ekibi tarafından gerçekleştirilen TiO2 etkileri hayvan çalışması  bağırsak mikrobiyota ve epitel bileşimini ve fonksiyonunu nasıl etkilediğini baktılar. Organların dış doku hatları ve kan damarlarının yüzeylerinde mukozal iltihaplanma için biyolojik etkileri gözlemlediler.

E 171 Titanyum Dioksit: Teknik Özellikleri

Sınıfı: Renklendirici – Beyazlatıcı: Eklenildiği ürünü daha beyaz gösterme. Aynı zamanda erken bozulmayı da önler.

  • CAS Number: 1346367-7
  • EINECS Number: 236-675-5

Helal mi? Belki. Araştırılan kaynaklarda “bütün din gruplarınca kullanılabilir” denilmektedir. Ancak; islami kaynaklarda zararlı etkilerinden ve sentetik bir ürün olduğundan dolayı kabul görmeyebileceği yorumlanmaktadır.

Vejetaryenler  ve Veganlar Tüketebilir mi? Evet : Tamamen sentetik yollardan elde edilen bir katkı maddesi olduğu için E 171 Vegan ve vejetaryen beslenme programlarına uygun olarak kabul edilmektedir.

Sağlığa zararı var mıdır?Evet Traditionaloven.com’da yayınlanan Geleneksel Fırıncılık ürünlerinde gıda katkı maddeleri raporuna göre hiperaktivite ve dikkat eksikliği sorunlarına neden olabilir. Ayrıca Kanserojen ve Mutajen özellikleri olduğu düşünülmektedir. Bu yüzden Fransa’da  kullanımı yasaklanmıştır

Ortak ve tehlikeli bir madde

Titanyum dioksit , genellikle cevherlerde, kumda, tozda ve toprakta bulunan doğal olarak oluşan bir maddedir . Genellikle tekstil ve seramik gibi endüstriyel ürünlere ve boya ve kozmetik gibi ticari ürünlere eklenir. Kullanıldığında, titanyum oksit parlak, beyaz bir pigment verir – süt, dondurma, tatlılar ve hamur işleri gibi yiyecekler için ideal bir aydınlatıcı ve beyazlatıcı ajandır. Ayrıca, görünür ve ultraviyole ışığa opaklığı göz önüne alındığında, ilaçları erken bozulmadan korumak için de kullanılır. Gıdada , titanyum dioksit E171 olarak etiketlenmektedir ve 50 yılı aşkın bir süredir de kullanılmaktadır.

ABD’de, TiO 2 %1 oranında gıdalara eklenebileceği Gıda ve İlaç İdaresi tarafından onaylanmıştır. Avrupa da ise durum bunun neredeyse aynısıdır. 2018 yılında EFSA tarafından yayınlanan raporda “sağlık açısından endişe verici değil” denilmektedir.

Geçmiş araştırmalar titanyum dioksitin sindirim sisteminden emilmeden geçtiğini ve vücuttan atıldığını söylemektedir. Ancak, dünyanın bir çok bölgesinde, E171’in potansiyel bir sağlık tehdidi olduğu düşünülmektedir. Fransız Gıda Güvenliği Ajansı (Anses) E171 kullanımını yasaklamaya yönelik araştırmasına devam etmekteydi ve geçtiğimiz günlerde kullanımını yasakladı. Anses’in araştırmasına sebep olan rapor ise INRA adıyla bilinen tarım enstitüsünden gelmiş; fare deneylerinde pankreas lezyonlarına sebep olduğu ve tehlikeli kanserlere yol açabileceğini belirtmektedir.

Herhangi bir engel olmasa da bazı duyarlı gıda üreticileri ve distribütörleri de E171’i gıda katkı maddesi olarak kullanmayı bıraktı . Not etmek gerekirse,  Uluslararası Kanser Araştırma Ajansı (IARC) TiO 2 ‘yi insan kaynaklı kanserojen olarak sınıflandırmaktadır .


Araştırma Bağırsak Mikrobiyotasını ve Bağışıklık Sistemini Olumsuz Etkilediğini Söylüyor

Bu çalışmada, Araştırma ekibi  TiO 2 içeren suları tüketen fareler ile düzenli beslenen fareler şeklinde iki grup hayvan testi gerçekleştirdi. Deneyde kilogram başına 50 mg insana tüketimine denk olarak farelere verilen suda kilogram başına 10 mg TiO 2 eklendi. Deneye iki hafta boyunca devam edildi .

Araştırmacılar, TiO 2 ‘nin kalın bağırsağa girdikten sonra kendini korumak için bir biyofilm yarattığını buldu . Bu duruma göre , araştırmacılar raporlarında;  enflamatuar barsak hastalıklarını ve hatta kolorektal kanseri tetikleyebileceğini söylemekte ve  bağırsak mikrobiyotasını olumsuz yönde etkilediğini vurgulamaktadırlar.

Bu çalışmanın bulguları nanopartikül toksisitesine ve TiO 2 ‘nin insan sağlığı üzerindeki tehlikeli etkilerine dair kanıtlar sunmaktadır . Yiyecek, giyecek, ilaç ve diğer uygulamalarda bunların yaygınlığı rağmen pek TiO 2 gibi nanopartiküllerin  doğrudan  hastalık geliştirme riskini arttırma ile bağlamazken , uzun süreli maruz kalmanın olumsuz sağlık sonuçlarına yol açabileceğini belirtildi.

USYD’nin Sydney Nano Enstitüsü’nde araştırmacı yazar Laurence Macia, kısa bir süre içinde bağışıklık sistemini etkilidiğini belirtmektedir. Yani Titanyum dioksit (E171)  sizi hasta etmiyor, ama sisteminizi hastalık için hazırladığına inanılıyor.


Türk Gıda Kodeksine Göre E 171’in Kullanım Alanları ve Limitleri

Türk Gıda Kodeksi Katkı Maddeleri Yönetmeliği’ne göre E 171 Titanyum Dioksit : quantim satis prensibine göre kullanımına izin verilen bir gıda katkı maddesi. Bu yüzden bir çok üründe kullanıla bilmektedir.

Kompostolar Hariç Meyve ve Sebze Preparatlarında sadece deniz yosunu bazlı balık yumurtasında quantim satis prensibine göre kullanımı sınırlandırılmıştır.

İşlenmiş Balık ve su ürünlerinde de üç çeşit ürün grubunda quantim satis prensibine göre kullanımına müsade vardır. Bunlardan birincisi “sadece balık ezmesi ve kabuklu ezmesi” şeklindedir. İkincisi ise “sadece ön pişirme yapılmış kabuklular” iken, üçüncüsü; “sadece tütsülenmiş balık” olarak belirtilmektedir.

E 555 Potasyum Alüminyum Silikat; E 172 Demir Oksitler ve hidroksillerde olduğu gibi E 171 Titanyum Dioksit için de (%90 pigmentle ilişkili olarak) bir taşıyıcı katkı maddesidir.




Kaynaklar:

IntegrativePractitioner.com
NationalPost.com
FrontiersIn.org
ChemicalSafetyFacts.org
eCFR.gov
FoodNavigator.com
FoodScience.news
Telegraph.co.uk
Blogdroiteuropeen.com