Bağımsız Bir Araştırma: “Efsa; Aspartam’ı yeniden değerlendirmeli”

Özellikle şekeri azaltılmış; düşük kalorili ürünler için tercih edilen tatlandırıcılardan biri de “aspartam” . İşlenmiş gıdalarda ve içeceklerde kullanılan bir kimyasal olan aspartamla bağlantılı göze çarpan sağlık risklerine rağmen, yetkililer, kötü şöhretli şeker ikamesinin insan tüketimi için güvenli olduğunu halen düşünüyor.

İLGİLİ YAZI: E- 951 : Aspartam Nedir?

İngiltere’deki Sussex Üniversitesi’nden iki bilim adamı, aspartamın güvenli olduğunu ilan eden daha önceki çalışmaları tekrar masaya yatırdı. İkili özellikle,  2013 yılında Avrupa Gıda Güvenliği Otoritesi (EFSA) tarafından yürütülen bir aspartam risk değerlendirmesini ele aldılar.

Araştırmacılara göre; bu risk değerlendirmede , EFSA  aspartamın insan sağlığına zararlı olabileceğini gösteren 73 çalışmanın tamamının sonuçlarını dikkate almadı. Üstelik aspartamı zararlı addeden yayınlar değerlendirilirken zorlu kriterler belirlenmiş ve güvenilmez olduğu düşünülmüş

Öte yandan aynı panel, aspartam yanlısı çalışmaların yüzde 84’ünü güvenilir olarak değerlendirdiği araştırmacıların raporunda yer almakta. İkilinin analizi ayrıca, panelin sonuçlarını değerlendirirken aspartamı güvenli addeden yayınlar için rahat kriterler kullandığını ve dolayısıyla potansiyel bir önyargı olduğunu göstemekte..



Bilim insanları aspartamın sözde güvenliği konusunda şüphe uyandırdı

Sussex Üniversitesi’nde Prof. Erik Paul Millstone, aspartam üzerinde çalışmaların bağımsız bir yeniden inceleme yapılması taraftarı. Bunun yanında 2013 risk değerlendirmesinde göze çarpan hatalara, güvenilmez sonuçlara ve potansiyel önyargılara da işaret etmekte.

İkili raporlarında, panelin aspartam lehine ve aleyhine yapılan çalışmaların sonuçlarını değerlendirirken farklı kriterler kullandığını açıkladı . İkili, kullanılan kriterlerdeki tutarsızlıkların, panel tarafında olası bir adaletsizlik veya önyargıya işaret ettiği sonucuna vardı.

Ayrıca, panel 81 aspartam yanlısı çalışmalardan 62’sini güvenilir bulmuştu. Bu rakam, aspartamın güvenli olduğunu gösteren sayısız eksikliğe ve  kanıta rağmen şaşırtıcı bir yüzdelik dilim (% 81’i) oluşturuyor.

Öte yandan panel, aspartam kullanımına bağlı olası zararı güvenilmez olarak gösteren 73 çalışmanın tümünü değerlendirdi. İkili, bu çalışmaların aspartam kullanımını destekleyenlere göre daha az ciddi hatalara sahip olduğuna dikkat çekti.

İkili ayrıca aspartamla ilgili baş ağrısı, epileptik nöbetler ve beyin tümörleri de dahil olmak üzere aspartam tüketimiyle bağlantılı nörolojik sorunları tespit eden çok sayıda toksikolojik çalışmadan da alıntı yaptı .

Bu sonuçlara dayanarak araştırmacılar, hem kullanılan kriterlerdeki tutarsızlıkların hem de çalışmaların haksız değerlendirilmesinin halk sağlığına öncelik vermekle görevli yetkililer için problem olduğu sonucuna varmışlardır.

Aynı zamanda, adil ve tutarlı ölçütler kullanılarak daha fazla araştırma yapılması gerektiğinden, 2013’te aspartamın güvenli olduğunun ilan etmenin erken atılan bir adım olduğu düşünülmekte.

Londra Üniversitesi City’de gıda politikası profesörü olan Tim Lang, araştırma bulgularını yorumlayarak , makalenin hem önemli hem de güncel olduğunu söyledi . Lang, uzmanların şeker alımını azaltmayı teşvik ettiğini, ancak gıda endüstrisinin çoğunun bu küresel sağlık önerisini aşmak için aspartam gibi şeker ikamelerini kullandığını belirtti.

Ayrıca, bu son raporun aslında daha iyi sağlık için hem şeker hem de şeker ikamelerinin alımını azaltma ihtiyacının altını çizdiğini belirtiyor.



Bilim, aspartam tüketimiyle ilgili ciddi sağlık risklerine işaret ediyor

Çok sayıda çalışma, aspartamla bağlantılı bir dizi sağlık riskine işaret etmektedir. En yaygın olanlardan biri, kanser ve kalp hastalığı gibi yüksek kronik rahatsızlık riskini içerir .

Örneğin, Cesare Maltoni Kanser Araştırma Merkezi  ile Ramazzini Enstitüsü işbirliği ile yapılan bir araştırmaaspartamın kanserojen ajan potansiyeli olduğunu buldu.

Klinik çalışmalar ve hayvan temelli araştırmalar da aspartamın kansere neden olan etkisini pekiştiriyor . Özellikle, aspartamın insanlara kabul edilebilir günlük alımına yakın dozlarda, şeker ikamesi olarak verilen farelerde kanserojen etkilere sahip.

1996’da bilim insanları ayrıca aspartam tüketiminin kötü huylu beyin tümörlerinin görülme sıklığında önemli bir artışa karşılık geldiğini bildirdi.

Bir sinirbilimci ve bu çalışmanın baş yazarı John Olney, Gıda ve İlaç Dairesi’nin  (FDA) aspartam onaylarını yeniden değerlendirmesini tavsiye etmişti.

Ancak Millstone’un raporunun işaret ettiği gibi, aspartam üretimi ve tüketimini çevreleyen düzenlemelerde ve mevzuatta pek bir değişiklik olmadı.

Bu nedenle, yetkililer aspartamla ilgili güncellenmiş yönergeler ve düzenlemeler yayınlayana kadar, şeker ikameleri içeren işlenmiş gıdaların tüketimini sınırlamak veya bunlardan tamamen uzak durmak en iyisi gibi görünmekte.




Kaynaklar:

NaturalHealth365.com
ArchPublicHealth.BioMedCentral.com
ClinicalEducation.org
USRTK.org